Асноўны дакладчык-міністр працы і сацыяльнай абароны Ірына Касцевіч. У ліку ўдзельнікаў мерапрыемства таксама віцэ-прэм'ер Ігар Петрышэнка, намеснік кіраўніка Адміністрацыі Прэзідэнта Максім Ермаловіч, міністр фінансаў Юрый Селіверстаў, старшыні Мінгарвыканкама і Мінаблвыканкама Уладзімір Кухараў і Аляксандр Турчын, які курыруе гэтую сферу.

"Калі па вялікім рахунку па нагоды нашага сённяшняга размовы, то гэты размова будзе звязаны з тым, што мы ўдасканальваем у якой-то ступені нашу сістэму кіравання сацыяльным сектарам, эканамічным сектарам. Ну і наогул сістэму кіравання ў дзяржаве. Пытанне не самы маштабны, не самы, можа быць, важны ў плане ўдасканалення сістэмы кіравання. Але з пункту гледжання забеспячэння сацыяльнай бяспекі, сацыяльнага абслугоўвання нашых людзей ён вельмі важны. Тым больш што ён датычыцца ну зусім нашых людзей. Гэта людзі пенсійнага ўзросту. Людзі, якія трапілі ў часовую нейкую бяду, якім мы павінны падставіць плячо. Хтосьці захварэў, дзесьці людзі з абмежаванымі магчымасцямі і здольнасцямі і гэтак далей", - сказаў Аляксандр Лукашэнка.

Ён адзначыў, што гаворка пойдзе пра Фонд сацыяльнай абароны насельніцтва: "прапануецца яго разам з спадарожнымі структурамі, якія з ім знаходзяцца ў цесным кантакце па абслугоўванні названых мною катэгорый, некалькі удасканаліць. Калі мы вядзем гаворку аб удасканаленні, я заўсёды задаю пытанне: ці трэба гэта, адкуль з'явіўся гэтае пытанне, у чым сутнасць і праблема. Гэта не значыць, што мы не павінны ўдасканальваць структуру кіравання дзяржавай, асобных напрамкаў, галін. Я ўжо пра гэта казаў, гэта трэба рабіць, не ламаючы саму сістэму. Мадэрнізуючы, трэба ўдасканаліць структуру - час ідзе. Але гэта калі трэба. Таму першае пытанне, на якое трэба адказаць: ці трэба нам гэта - удасканаленне структуры ФСАН і тых, хто выплачвае, прызначае пенсіі, дапамогі і гэтак далей. Ці трэба?"

Што тычыцца пенсійнага забеспячэння, то ўсе функцыі ў гэтай сферы прапануецца сканцэнтраваць у ФСАН. Пытанне таксама дыскусійны.

У цэлым Прэзідэнт акрэсліў пытанні ў плане аператыўнасці укаранення тых ці іншых навацый. Калі яны сапраўды патрэбныя, то гэта варта рабіць больш аператыўна, не расцягваючы па этапах на некалькі гадоў: "калі мы перакананыя, што тая сістэма ў будучыні прыжывецца, навошта яе расцягваць на 5-10 этапаў і ўдасканальваць гэтую сістэму на працягу 5 або 7 гадоў. Я прыкладна кажу. Калі мы ў гэтым перакананыя, так давайце ў два кроку. Першы крок, які мы можам зрабіць і з 1 студзеня наступнага года пачаць працаваць. А другі крок-з сярэдзіны будучага года. Калі мы ў гэтым перакананыя. То бок, не трэба расцягваць вдолгую працэсы, якія трэба вырашаць хутчэй. Калі іх можна вырашыць хутчэй".

"Для таго мы і сабраліся, каб абмеркаваць гэтае пытанне. Але ён будзе звязаны з першым пытаннем: трэба ці не трэба, чаго нам не хапае тут? Ну працуе накшталт сістэма-працуе. Людзі да яе прывыклі. Што дасць гэта ўдасканаленне?"- сказаў Аляксандр Лукашэнка.

У ліку прапаноў, з якімі прыйшлі на даклад да кіраўніка дзяржавы, ёсць тыя, якія ляжаць у рэчышчы цыфравізацыі працэсаў. "Карацей, загрузіць усё ў кампутар, як гэта часта бывае. Увесь ўлік працоўнай дзейнасці. Вы ведаеце, можа быць. Калі без гэтага не можам абысціся", - адзначыў беларускі лідар.

Разам з тым ён адразу звярнуў увагу на пытанне арганізацыі належнай абароны дадзеных такіх электронных баз, каб інфармацыю адтуль потым не размясцілі на нейкіх варожых рэсурсах. "Вось тут нам трэба вызначыцца: ці трэба нам гэта рабіць цяпер, ці трэба заўтра рабіць, колькі гэта будзе каштаваць і ці трэба гэта наогул. Быццам бы працавалі і працуем. Сістэма функцыянуе. Калі ў гэтым мы атрымаем нейкую карысць для людзей і для дзяржавы, з улікам усіх рызык у тым ліку, ну добра, пойдзем. Калі няма, ну трэба ісці там (на ўкараненне навацый. - Прыма.), дзе трэба ісці. Калі не, можа, і не трэба", - акрэсліў кола пытанняў Аляксандр Лукашэнка.

"Ведаю, што фонд (ФСАН. - Прыма.) накшталт б нядрэнна працуе ў гэтым годзе. З нейкім нават прафіцытам. Але што нам, назапашваць гэтыя грошы, складаць у скарбонку, асабліва цяпер? Таму я ўжо падпісаў Указ аб павелічэнні (пенсій. - Прыма.). Хоць трошкі, але пенсіі нашым пенсіянерам з 1 снежня на 5-6% павялічым. Хоць павінен сказаць, калі лічыць макраэканамічна ў сярэднім, як гэта робіцца ва ўсім свеце, пенсіянеры не павінны на нас крыўдзіцца ў сувязі з невялікім павышэннем пенсіі", - сказаў Аляксандр Лукашэнка.

Ён адзначыў, што да гэтага ў гэтым годзе пенсіі ўжо павышаліся двойчы.

"Таму гэта ў сярэднім, падкрэсліваю. Гэта вышэй інфляцыі на сённяшні дзень. Ну а калі мы яшчэ крок зробім, то гэта будзе ўжо значная перавага перад інфляцыяй, - падкрэсліў беларускі лідар. - Хоць, ведаеце, пенсіянеры пачуюць сёння мае развагі і скажуць: "Ну, напэўна, не валодае пытаннем, у нас сёе-тое там падаражэла, і не на 10%, а на 20%". Я нездарма падкрэсліў, што маю на ўвазе сярэдняе значэнне".

Кіраўнік дзяржавы дадаткова растлумачыў свой тэзіс, адзначыўшы і дзеянні ў сферы цэнаўтварэння: "таму і да цэн некалькі разоў я звяртаўся. І сёння хачу падкрэсліць. Я разумею, што пенсіянер не купляе брэндавыя нейкія рэчы. Ён жыве сціпла і ў асноўным купляе прадукты харчавання, простую вопратку. І там, можа быць, на нейкія групы тавараў кошты выраслі больш за 10%, скажам так... зразумела, што, можа, дзесьці крыху вышэй. Таму і было прынята рашэнне па рэгуляванні цэн і выпрацоўцы сістэмы цэнаўтварэння. Каб усё ж такі нашы людзі адчулі, што дзяржава бачыць гэтыя праблемы і спрабуе іх вырашыць. У снежні або студзені збярэмся і паглядзім, наколькі эфектыўна ўрад і губернатары працуюць у кірунку стрымлівання коштаў".

Што тычыцца выплаты пенсіі, Аляксандр Лукашэнка станоўча ацаніў практыку, калі выплаты, якія выпадаюць на святочныя дні, як 7 лістапада, робяцца загадзя. "Маладзец. Дробязь, але людзям прыемна, калі яны бачаць, што мы там на 2-3 дні крыху раней выплачваем гэтыя грошы. Гэта добра. У гэтым плане трэба дзейнічаць", - сказаў ён.

"Словам, фонд у гэтым годзе працуе, па дапамогу не звяртаўся ў бюджэт або іншыя нейкія інстанцыі, крэдыты не браў, абыходзіцца сваімі сродкамі. Ёсць невялікі прафіцыт. Таму мы хоць трохі, але павысім пенсіі нашым пенсіянерам з 1 снежня", - падсумаваў кіраўнік дзяржавы.

Міністр працы і сацыяльнай абароны пацвердзіла, што цяпер бюджэт фонду сацыяльнай абароны насельніцтва выконваецца з прафіцытам, рэсурсы маюцца. Таму была прапанова вырабіць пераразлік працоўных пенсій. Кіраўнік дзяржавы гэтую прапанову падтрымаў. "Дзякуй за тое, што падтрымалі нашу прапанову з 1 снежня бягучага года падняць пенсію на 5%", - сказала Ірына Касцевіч.

Ірына Касцевіч далажыла Кіраўніку дзяржавы аб прапанове перабудаваць сістэму сацыяльнага страхавання, каб аб'яднаць у адным дзяржаўным органе цалкам увесь цыкл пенсійнага і сацыяльнага страхавання (бальнічныя і дзіцячыя дапамогі). Гэта значыць каб працэсы прызначэння, выплаты пенсій і дапамог, а таксама крыніца іх фінансавання знаходзіліся ў падпарадкаванні адной структуры - Фонду сацыяльнай абароны насельніцтва.

У сувязі з гэтым Прэзідэнт задаў слушнае пытанне, чаму для засяроджвання ўсіх гэтых функцый прапануецца менавіта Фонд сацабароны, а не якая-небудзь іншая структура: "чаму пад фондам, а не пад райвыканкамам?"

"Ўзносы ідуць ў фонд, прызначэння і выплаты ідуць праз кіравання сацыяльнай абароны райвыканкамаў. Аблвыканкамы каардынуюць гэтую працу", - патлумачыла Ірына Касцевіч.

"Уся кухня варыцца там, а грошы яны бяруць з мяшка фонду", - вобразна і даступнай мовай выклаў словы міністра Аляксандр Лукашэнка.

"Так", - пагадзілася яна.

"Вы прапануеце сёння да гэтага мяшку далучыць орган кіравання?"- удакладніў беларускі лідар. На яго пытанне кіраўнік Мінпрацы і сацабароны таксама адказала сцвярджальна.

"Што сёння выклікае занепакоенасць? Фонд сёння-гэта больш за Br20 млрд даходнай часткі. Маштаб гэтага фонду-амаль 77%, калі суаднесці з рэспубліканскім бюджэтам. Грошы кіруюцца, а выдаткоўваюцца грошы ў рамках адной структуры, але гэта розныя ўсё ж структуры..."-патлумачыла матывацыю Міністэрства Ірына Касцевіч.

"Так, яны розныя. Ну і што? Яны ў нас абсалютна кіруюцца, яны ў адным кулаку - і фонд дзяржаўны, і тыя, хто прызначае і выплачвае пенсію, - гэта таксама дзяржаўны орган улады", - парыраваў Аляксандр Лукашэнка.

"Так. Але мы ж хочам зрабіць два крокі. Першы-спачатку забраць прызначэнне пенсій з боку ўпраўленняў сацыяльнай абароны. А другі-аб'ёмны, гэта амаль Br5 млрд, нашы бальнічныя і дзіцячыя дапамогі. Іх сёння прызначае прадпрыемства. У нас працуе заліковы механізм. Мы бачым сёння праблемы, у тым ліку і па выплаце дапамог, - альбо пераплата, альбо недаплата, альбо несвоечасовая выплата, гэтак жа, як і праблемы па заработнай плаце, калі гэта праблемная арганізацыя. Пакутуе канкрэтны чалавек, які знаходзіцца ў адпачынку па догляду за дзіцем", - прывяла прыклады Міністр.

"Значыць, орган улады, які гэта кантралюе (гэта ж не фонду функцыі - кантраляваць), не спрацоўвае. А ў фонд перавядзем гэта ўсё і будзе працаваць?"- спытаў прэзідэнт. Ён таксама цікавіўся, чаму прапануецца пытанне прызначэння пенсій і дапамог перадаць у Фонд сацабароны, а не ў іншы орган улады, у падпарадкаванні якога будзе знаходзіцца фонд.

Па выніках дакладу прынята рашэнне пакінуць сістэму пенсійнага забеспячэння без істотных змен. Гэта значыць Фонд сацабароны будзе па-ранейшаму акумуляваць унёскі ад наймальнікаў, а прызначэннем і выплатай пенсій працягнуць займацца ўпраўленні сацыяльнай абароны мясцовых органаў улады.

"Сістэма выбудаваная, існуе ўжо не адно дзесяцігоддзе. Змяніць структуру і аб'яднаць гэтыя два органа (фонд і кіравання. - Прыма.)- гэта досыць рызыкоўны крок. З тым, каб не атрымаць напружаныя, рызыкоўныя сітуацыі, прынятая пастанова захаваць дзейныя структуры так, як ёсць", - патлумачыла міністр журналістам пасля дакладу Прэзідэнту.